Micranthemum Umbrosum
Bir bakışta
Hangi ihtiyaca uyar
Köken ve doğal yaşam alanı
ABD'nin güneydoğusundan Meksika, Orta Amerika ve Karayipler üzerinden Arjantin ile Uruguay'a kadar yayılır; güncel listeler Monte Carlo (M. tweediei) dahil Güney Amerika'daki küçük yapraklı formları da bu türe katar. Japonya'ya sonradan girmiştir.
Göl ve gölet kıyılarında, hendeklerde, ağır akan derelerde ve bataklık ormanlarının çamurlu zemininde yaşar; yazı çoğu yerde su üstünde, kışı su altında geçirir.
Haritadaki noktalar GBIF'teki 1.166 koordinatlı kaydının ülkelere dengeli dağıtılmış bir özetidir. Havuzlardan ve akvaryumlardan doğaya karışmış popülasyonların kayıtları da görünebilir.
Bakım notları ve ilgili bitkiler
Kart verisi: Kew Plants of the World Online · GBIF · akvaryumpedia editörleri. Harita: © OpenFreeMap, © OpenMapTiles, © OpenStreetMap katkıcıları; sınırlar Natural Earth.
Micranthemum umbrosum, küçük ve yuvarlak yapraklı, hızlı büyüyen bir sap bitkisidir. Bakımı orta zorluktadır. Karbondioksit (CO2) sistemi olmadan da yaşar, ama asıl isteği ışıktır. Orta güçte iyi bir LED lambanın altında sık ve açık yeşil bir öbek kurar; zayıf lambanın altında ise alt yapraklarını döker ve seyrekleşir. Akvaryumun orta ve arka alanına, sap sap ya da küçük demetler hâlinde cımbızla tabana dikilir. Karbondioksit verildiğinde büyümesi belirgin biçimde hızlanır ve yaprakları irileşir.
Bitki, aynı cinsten iki tanıdık bitkiyle sürekli karıştırılır. Monte Carlo da yuvarlak yapraklıdır, ama yaprakları daha küçüktür ve tabana yayılarak halı yapar. Micra ise uzunca, ince yapraklı bir sap bitkisidir. Micranthemum umbrosum bu ikisinin arasında durur. Yaprakları Monte Carlo’nunki gibi yuvarlaktır, ama bitki micra gibi dik büyür ve budandıkça dallanarak gür bir çalıya dönüşür.
Türkiye’de akvaryumcularda bilimsel adıyla, “Micranthemum umbrosum” diye satılır; yerleşik bir Türkçe adı yoktur. İngilizcede “baby tears” denir, ama bu ad başka birkaç küçük yapraklı bitki için de kullanılır. Güncel bitki listeleri Monte Carlo’yu ayrı bir tür saymaz ve bu türün içinde değerlendirir. Hobi ise Kuzey Amerika’dan gelen dik büyüyen bitkiyi umbrosum, Arjantin’den gelen küçük yapraklı halı bitkisini Monte Carlo diye ayırır. Bu sayfa dik büyüyen bitkiyi anlatır.

Nasıl Tanınır
Micranthemum umbrosum, ince ve yeşil gövdeler üzerinde karşılıklı dizilen yuvarlak yapraklarıyla tanınır. Yaprakları sapsızdır, doğrudan gövdeye oturur ve neredeyse daire biçimlidir. Yaprak açık yeşil ve parlaktır; yüzeyinde dipten yelpaze gibi açılan üç beş ince damar seçilir. Karşılıklı iki yaprak birlikte gövdeyi 1–2 cm genişliğinde gösterir. Gövde, tepeden birkaç santim aşağıdaki yaprak koltuklarından bol yan dal verir. Akvaryumda gövdeler 10–25 cm uzunluğa ulaşır.
Su üstünde yetişen bitkinin yaprakları daha küçük ve daha kalındır, gövdeleri de yere yatarak sık bir minder oluşturur. Bitki ancak bu formda çiçek açar. Çiçekleri yaprak koltuklarında tek tek duran, toplu iğne başı kadar beyaz çiçeklerdir. Akvaryumculara gelen saksılı bitki çoğunlukla serada su üstünde yetiştirilmiştir. Su altına girdiğinde ilk haftalarda bu yaprakların bir kısmını kaybeder ve daha ince, daha açık yeşil su altı yaprakları çıkarır.
Doğada Nerede Yetişir
Micranthemum umbrosum, ABD’nin güneydoğusunda Virginia’dan Florida’ya ve Teksas’a kadar yetişir. Meksika’dan Orta Amerika’ya, Karayip adalarına ve Güney Amerika’nın büyük bölümüne yayılır. Güncel bitki listeleri Güney Amerika’daki küçük yapraklı birkaç bitkiyi de bu türün içinde değerlendirir. Ekvador’dan ayrı bir tür olarak tanımlanan bir bitkinin genetik incelemede bu türe çok yakın çıkması da bunun bir örneğidir. Karttaki geniş harita bu yüzden yalnızca akvaryumdaki dik büyüyen bitkinin değil, bütün bu formların alanını gösterir. Japonya’ya sonradan girmiş ve orada yer yer yerleşmiştir.
Göl ve gölet kıyılarında, hendeklerde, ağır akan derelerde, servi bataklıklarında ve gölgeli taşkın ormanlarının çamurlu zemininde yaşar. Birçok yerde yazı su üstünde, ıslak çamura yayılarak geçirir; kışın ise sular yükselince su altında kalır. Akvaryumda hem su altında hem su üstünde yetişebilmesi buradan gelir. Gölgeli yerlerde de yaşar, ama sık ve alçak öbekleri açık kıyılarda kurar.
Bitkinin dokusunda otçul hayvanları caydıran kimyasal maddeler bulunur. ABD’de ot sazanlarının yaşadığı bir balık üretim tesisinde, öteki bitkiler yenip yok olurken havuzların bitki örtüsünün neredeyse tamamını bu bitki oluşturuyordu. Ot sazanı ve iki kerevit türü bitkiyi taze hâlde de, ezilmiş hâlde de yememiştir. Bitki ayrıca sudaki arseniği ve kadmiyumu dokusunda biriktirir ve bu yüzden su arıtma denemelerinde de kullanılmıştır. Tür, uluslararası koruma listesinde değerlendirilmemiştir; doğal alanında yaygın bir bitkidir.
Akvaryumdaki Yeri ve Dikimi
En iyi yeri orta alandır. Orada sık budanarak yuvarlak, gür bir çalıya dönüştürülür ve taşların, köklerin arasındaki boşlukları doldurur. Büyük akvaryumda arka alanın önünde, küçük akvaryumda arka alanda kullanılır. Bitkiyi lambanın tam altına ya da ışığı doğrudan alan bir yere koyun; uzun bitkilerin gölgesinde kalan öbek altından çıplaklaşır. Dikim şu sırayla yapılır:
- Saksılı bitkiyi saksısından çıkarın ve köklerin arasındaki taş yününü parça parça ayıklayın. Kaptaki laboratuvar bitkisinin jelini ya da taşıyıcı ortamını ılık suyun altında tamamen yıkayın.
- Bitkiyi tek tek saplara ya da üç dört saplık küçük demetlere ayırın. Kahverengileşmiş ve yapraksız kalmış alt gövdeleri kesip atın.
- Sapın alt bir iki boğumundaki yaprakları parmağınızla sıyırın. Sapı cımbızla tutun ve tabana 3–4 cm derinliğe itin.
- Saplar arasında 1–2 cm boşluk bırakın. Bitki kısa sürede yandan dallanır ve aradaki boşluğu doldurur.
En sık yapılan hata, saksıyı tek parça hâlinde dikmektir. Sık öbeğin ortasındaki gövdeler ışık alamaz, yapraklarını döker ve çürür. Bir başka hata da sapları çok sığ dikmektir. Sığ dikilen saplar ilk budamada ya da ilk su değişiminde kalkar ve yüzeye çıkar.
Işık, Karbondioksit ve Gübre
Işık bu bitkinin bakımındaki en önemli konudur. Akvaryumla birlikte gelen zayıf bir lambanın altında yaşar ama sağlıklı büyümez. Alt yaprakları dökülür, yapraklarda delikler açılır, gövdeler kırılganlaşır ve kopan parçalar ışığa doğru yüzeye çıkar. Orta güçte iyi bir LED, günde 7–8 saat yandığında bitkiyi sık ve açık yeşil tutar. Çok güçlü ışık altında gövdeler yatıklaşır ve bitki tabana doğru sürünerek yayılır.
Karbondioksit şart değildir ama farkı açıkça görülür. Karbondioksit verilmeyen akvaryumda bitki yaşar, ama büyümesi belirgin biçimde yavaşlar ve yaprakları küçülür. Karbondioksit verilen akvaryumda ise hızla dallanır ve sık budama ister.
Besinini hem sudan hem kökünden alır. Hızlı büyüdüğü için düzenli sıvı gübreyi sever. Demir, potasyum ve iz elementler içeren bir sıvı gübre, haftada bir verildiğinde yeni yaprakları açık yeşil tutar. Besinli taban da bitkiye yarar. Kum tabanlı bir akvaryumda öbeğin dibine arada bir kök tableti gömmek iş görür.
Su Değerleri
Yumuşak ve orta sert suyu sever; Türkiye’deki şebeke sularının çoğunda büyür. Çok sert ve bazik suda büyümesi yavaşlar. En iyi 22–24 °C’de büyür. Doğal alanı kışı serin geçen bölgelere uzandığı için kısa süreli serinliğe dayanır. Isıtıcısız bir akvaryumda ise kışın büyümesi durur ve alt yaprakları dökülür. Sıcak suyu sevmez; yaz aylarında su 26 °C’yi uzun süre aşıyorsa bitki zayıflar.
Budama ve Bakım
Bitki akvaryuma alıştıktan sonra hızlı büyür ve sık budama ister. Karbondioksitli akvaryumda iki haftada bir, karbondioksitsiz akvaryumda üç dört haftada bir budamak çoğu zaman yeter. Sapları istediğiniz yüksekliğin birkaç santim altından keskin bir makasla kesin. Kesilen her uçtan iki ya da daha fazla yan dal çıkar ve öbek giderek sıklaşır. Sonraki budamalarda öbeğin dış yüzeyini aynı biçimde düzeltin; böylece yuvarlak bir çalı oluşur.
Sık bir çalının içine zamanla ışık girmez. İçerideki ve alttaki gövdeler yapraklarını döker. Bu noktada öbeği yalnızca üstten kırpmak yetmez. İki üç ayda bir öbeği sökün, en sağlıklı uçlardan yeniden dikin. Budama sırasında kopan parçaları bir ağla toplayın, çünkü yüzeyde kalan parçalar filtrenin girişini tıkar.
Çoğaltma
Micranthemum umbrosum sap çeliğiyle kolayca çoğaltılır. Her budama aynı zamanda yeni dikim malzemesi verir.
- Budama sırasında 5–8 cm uzunluğunda, sağlıklı ve açık yeşil uçları ayırın.
- Uçların alt bir santimindeki yaprakları sıyırın.
- Uçları tek tek ya da küçük demetler hâlinde, cımbızla tabana 3–4 cm derinliğe dikin.
Çelikler kısa sürede kök salar ve kısa sürede kendi başına bir bitki olur. Ana gövdenin yaprak koltuklarından çıkan yan dalları da ayırıp ayrı dikebilirsiniz. Akvaryumda tohumla üretim yapılmaz.
Sık Görülen Sorunlar
Alt yapraklar dökülüyor, yapraklar deliniyor
Öbeğin alt kısmı yapraksızlaşıyor, yapraklarda küçük delikler açılıyor ve gövdeler kolayca kırılıyorsa ışık yetmiyordur. Aydınlatmayı güçlendirin ya da bitkiyi lambanın tam altına alın. Önündeki uzun bitkileri ve yüzeyi kapatan yüzen bitkileri azaltın. Çıplaklaşmış sapları kısaltıp sağlıklı uçları yeniden dikin.
Yeni bitki ilk haftalarda geriliyor
Bu bitki yeni bir akvaryuma bazen zor alışır. Serada su üstünde yetişen yapraklar su altında dökülür ve bitki birkaç hafta büyümez gibi durur. Dökülen yaprakları toplayın ve bekleyin. Gövdenin ucunda açık yeşil yeni yapraklar çıkmaya başladığında bitki tutunmuştur ve bundan sonra hızlanır.
Kopan parçalar yüzeyde yüzüyor
Işığı yetmeyen bitkinin gövdeleri kırılganlaşır ve kopan parçalar yüzeye çıkar. Sığ dikilen saplar da budama sırasında tabandan kalkar. Kopan sağlam uçları atmayın, yeniden dikin. Sorun sürüyorsa önce ışığa bakın.
Yeni yapraklar soluk ve küçük
Yeni yapraklar soluk ya da sarımsı çıkıyorsa suda demir ya da azot eksik olabilir. Demir içeren sıvı gübreyi düzenli verin. Yaprakların küçülmesi ise çoğu zaman karbondioksit eksikliğini gösterir. Karbondioksit verilmeyen akvaryumda bu küçülme olağandır.
Hangi Akvaryuma Uyar
Micranthemum umbrosum, ışığı iyi ve bitkileri gübrelenen topluluk ve karides akvaryumlarının bitkisidir. Cüce karidesler sık dalların arasında saklanır ve yaprak yüzeyindeki biyofilmi otlar. Küçük yaprakları 30 litrenin altındaki akvaryumlarda ölçeği bozmaz; burada sık budanarak orta ve arka alanı doldurur.
Dokusundaki acı maddeler yüzünden otçul balıklar onu birçok bitkiden daha az yer. Ot sazanlarının yaşadığı havuzlarda Ludwigia repens gibi bitkiler yenip yok olurken bu bitki yerinde kalmıştır. Yine de ince gövdeleri ve sığ kökleri vardır. Tabanı eşeleyen balıklar onu kolayca söker. Bu yüzden japon balığı ve ciklet akvaryumu için güvenli bir seçim değildir. Japon balıklarının sevdiği serin su ise bitkinin büyümesini yavaşlatır.
| Balık / canlı | Durum | Not |
|---|---|---|
| Cüce karidesler | Uyumlu | Dalların arasında saklanır, biyofilm otlarlar. Yeni bitkiyi ilaç kalıntısına karşı birkaç gün ayrı suda bekletin. |
| Tetra, rasbora ve lepistes gibi küçük topluluk balıkları | Uyumlu | Bitkiye dokunmazlar. |
| Beta balığı | Dikkat | Balığa zararı yoktur; ancak beta akvaryumlarının zayıf ışığında bitki seyrekleşir. |
| Japon balığı | Dikkat | Yaprağa az ilgi gösterse de tabanı eşeler ve sığ köklü sapları söker. |
| Kazıcı cikletler | Uyumsuz | Tabanı kazar ve bitkiyi kısa sürede yerinden çıkarır. |
| Kerevitler | Dikkat | Yaprağı yemekten kaçınırlar, ama ince gövdeleri kıskaçlarıyla kesip sökebilirler. |
Satın Alma ve Akvaryuma Ekleme
Türkiye’de ara sıra bulunur. Bitki saksıda gelir; bazı satıcılar laboratuvarda üretilip kapta büyütülmüş bitkiyi de satar. Saksılı bitki daha iridir ama çoğunlukla su üstünde yetiştirilmiştir. Laboratuvar kabındaki bitki küçüktür ama temizdir ve birkaç demete bölünebilir.
Sağlıklı bitkinin yaprakları açık yeşil ve dolgundur, gövde uçları diktir. Alt kısmı kahverengileşmiş, yumuşamış ya da kötü kokan saksıyı almayın. Su altında yetiştirilmiş bitkiler salyangoz ve başka küçük omurgasızlar taşıyabilir. Saksılı bitkiyi akan suyun altında iyice yıkayın. İthal bitkilerde karidesleri öldüren böcek ilacı kalıntısı da bulunabilir. Karides akvaryumuna girecek bitkiyi birkaç gün ayrı bir kapta, suyunu her gün değiştirerek bekletin.
Satıcılar adı birbirine benzeyen bitkileri karıştırabilir. Aldığınız bitkinin yapraklarının yuvarlak olmasına, gövdenin dik durmasına ve yaprakların karşılıklı dizilmesine bakın. Yaprakları uzunca ve boğumda üçlü dörtlüyse bitki micradır. Küçük yuvarlak yapraklı ve tabana yatık büyüyen bitki ise büyük olasılıkla Monte Carlo’dur.
Benzer Bitkiler ve Karıştırılma Riski
En sık karıştırıldığı bitki Monte Carlo‘dur. İki bitkinin yaprakları da yuvarlak ve açık yeşildir. Monte Carlo’nun yaprakları daha küçüktür ve gövdeleri tabana yatarak alçak bir halı yapar. Micranthemum umbrosum ise daha iri yapraklıdır ve dik büyür. Güncel bitki listeleri ikisini aynı tür saydığı için bazı satıcılar Monte Carlo’yu “Micranthemum umbrosum ‘Monte Carlo'” adıyla satar. Halı isteyen biri satın alırken bu ayrıntıya dikkat etmelidir.
Micra uzunca, küçük yapraklıdır ve yaprakları boğumlarda çoğunlukla üçlü ya da dörtlü halka oluşturur. Bakımı umbrosuma çok yakındır. HC Cuba ise birkaç milimetrelik yaprakları olan bir halı bitkisidir ve güçlü ışıkla karbondioksit olmadan uzun süre yaşamaz.
Lindernia rotundifolia da yuvarlak yapraklı, dik büyüyen bir sap bitkisidir ve aynı aileden gelir. Yaprakları daha iridir ve satılan formunda beyaz damarlarla desenlidir. İngilizcede “baby tears” adıyla anılan ev bitkisi Soleirolia soleirolii ise bir su bitkisi değildir ve akvaryumda yaşamaz.
Sıkça Sorulan Sorular
Micranthemum umbrosum CO2 ister mi?
Micranthemum umbrosum karbondioksit sistemi olmadan da yaşar. Ancak karbondioksitsiz akvaryumda büyümesi belirgin biçimde yavaşlar ve yaprakları küçülür. Karbondioksit verildiğinde hızla dallanır ve gür bir öbek kurar.
Micranthemum umbrosum nasıl dikilir?
Taş yünü ya da jel temizlenir ve bitki tek tek saplara ya da küçük demetlere ayrılır. Alt boğumların yaprakları sıyrılır ve saplar cımbızla tabana 3–4 cm derinliğe, 1–2 cm arayla dikilir.
Micranthemum umbrosum neden alt yapraklarını döküyor?
Alt yaprakların dökülmesinin en sık nedeni yetersiz ışıktır. Sık bir öbeğin içine de ışık ulaşmaz. Aydınlatmayı güçlendirin, öbeği inceltin ya da iki üç ayda bir sağlıklı uçlardan yeniden dikin.
Micranthemum umbrosum ile Monte Carlo aynı bitki mi?
Güncel bitki listeleri ikisini aynı tür içinde sayar, ama akvaryumda iki ayrı bitki gibi davranırlar. Monte Carlo küçük yapraklıdır ve tabana yayılarak halı yapar. Micranthemum umbrosum daha iri yapraklıdır ve dik büyüyen bir sap bitkisidir.
Micranthemum umbrosum halı yapar mı?
Micranthemum umbrosum çok güçlü ışık altında yatık büyür ve ön alanda gevşek bir örtü oluşturabilir. Asıl yeri ise orta alandır. Alçak ve sık bir halı isteyen biri Monte Carlo’yu seçmelidir.
Micranthemum umbrosum karides akvaryumuna uygun mu?
Micranthemum umbrosum karides akvaryumuna uygundur. Cüce karidesler sık dalların arasında saklanır ve yaprak yüzeyini otlar. Bitkinin iyi büyümesi için orta güçte bir ışık ve düzenli sıvı gübre gerekir.
Kaynakça
- Blake, S. F. (1915). Micranthemum umbrosum (J.F.Gmel.) S.F.Blake, comb. nov. Rhodora, 17: 131.
- Parker, J. D., Collins, D. O., Kubanek, J., Sullards, M. C., Bostwick, D. & Hay, M. E. (2006). Chemical defenses promote persistence of the aquatic plant Micranthemum umbrosum. Journal of Chemical Ecology, 32(4), 815–833.
- Lane, A. L. & Kubanek, J. (2006). Structure–activity relationship of chemical defenses from the freshwater plant Micranthemum umbrosum. Phytochemistry, 67(12), 1224–1231.
- Razifard, H., Les, D. H. & Tucker, G. C. (2016). Evidence for the transfer of Elatine rotundifolia to Linderniaceae. Systematic Botany, 41(3), 665–671.
- Fischer, E., Schäferhoff, B. & Müller, K. (2013). The phylogeny of Linderniaceae – The new genus Linderniella, and new combinations within Bonnaya, Craterostigma, Lindernia, Micranthemum, Torenia and Vandellia. Willdenowia, 43(2), 209–238.
- Islam, M. S., Ueno, Y., Sikder, M. T. & Kurasaki, M. (2013). Phytofiltration of arsenic and cadmium from the water environment using Micranthemum umbrosum (J.F. Gmel) S.F. Blake as a hyperaccumulator. International Journal of Phytoremediation, 15(10), 1010–1021.
- Wunderlin, R. P., Hansen, B. F., Franck, A. R. & Essig, F. B. (2025). Atlas of Florida Plants: Micranthemum umbrosum. Institute for Systematic Botany, University of South Florida. florida.plantatlas.usf.edu.
- POWO (2026). Micranthemum umbrosum (J.F.Gmel.) S.F.Blake. Plants of the World Online, Royal Botanic Gardens, Kew. powo.science.kew.org.
- GBIF Secretariat (2026). Micranthemum umbrosum (J.F.Gmel.) S.F.Blake. GBIF Backbone Taxonomy. www.gbif.org.
- Tropica Aquarium Plants (2026). Micranthemum umbrosum (048), bitki veri sayfası. tropica.com.
- Flowgrow (2026). Micranthemum umbrosum. Aquatic Plant Database. www.flowgrow.de.
- Aquasabi (2026). Micranthemum umbrosum, bitki veri sayfası. www.aquasabi.de.
💬 Yorum Yaz