Micra (Hemianthus Micranthemoides)
Bir bakışta
Hangi ihtiyaca uyar
Köken ve doğal yaşam alanı
Yalnızca Florida'da, çoğunlukla yarımadanın orta kesiminde yetişir. Hobide kullanılan Hemianthus micranthemoides adının asıl sahibi ABD'nin Atlantik kıyısından bilinen ve 1941'den beri görülmeyen başka bir türdür.
Hendek, bataklık, göl, gölet ve nehir kıyılarında, çoğu zaman bir metreye kadar sığ suyun altında yaşar; ıslak çamurda su üstü formunda da yayılır.
Hawaii'de akvaryumdan kaçıp doğaya yerleşen bir öbeği bulunmuş ve yüksek riskli sayılmıştır; budama artıkları dereye, göle ya da lavaboya dökülmez.
Haritadaki noktalar GBIF'teki 225 koordinatlı kaydının ülkelere dengeli dağıtılmış bir özetidir. Havuzlardan ve akvaryumlardan doğaya karışmış popülasyonların kayıtları da görünebilir.
Bakım notları ve ilgili bitkiler
Kart verisi: Kew Plants of the World Online · GBIF · akvaryumpedia editörleri. Harita: © OpenFreeMap, © OpenMapTiles, © OpenStreetMap katkıcıları; sınırlar Natural Earth.
Micra, ince yapraklı ve kolay bakımlı bir sap bitkisidir. Orta güçte bir LED lambanın altında karbondioksit (CO2) sistemi olmadan da sağlıklı büyür; karbondioksit verildiğinde ise daha hızlı ve daha sık dallanır. Akvaryumun orta alanına küçük demetler hâlinde, cımbızla tabana dikilir. Sık budandığında yoğun, yuvarlak bir çalıya dönüşür. Işık güçlüyse sürgünleri yere yatar ve ön alanda gevşek bir halı oluşturur. Zayıf ışıkta ise dikine uzar, boğum araları açılır ve alt kısmı çıplak kalır.
HC Cuba ve Monte Carlo ile aynı bitki ailesinden gelir ve onlardan çok daha hoşgörülüdür. Cuba, güçlü ışık ve karbondioksit olmadan uzun süre yaşamaz. Monte Carlo, karbondioksitsiz akvaryumda yavaş ve gevşek bir halı kurar. Micra ise karbondioksitsiz akvaryumda da yeşil kalır ve hızla büyür. Buna karşılık sıkı bir halı vermez, yükselmeye eğilimlidir ve sık budama ister. Karidesler onun ince dokusunda dolaşmayı sever. Japon balığı akvaryumu ise ona uygun değildir.
Türkiye’de akvaryumcularda “Hemianthus micranthemoides” adıyla satılır; hobiciler kısaca “micra” ya da “Hemianthus micra” der. Bu ad aslında başka bir bitkiye aittir. Gerçek Hemianthus micranthemoides, ABD’nin Atlantik kıyısında, New York ile Virginia arasındaki nehir ağızlarının gelgit kıyılarında yetişen küçük bir bitkiydi. Doğada son kez 1941’de toplandı ve bugün nesli tükenmiş sayılır; akvaryuma hiç girmediği düşünülür. Akvaryumcularda onlarca yıldır bu adla satılan bitkinin, 2011’de Florida’ya özgü Hemianthus glomeratus olduğu anlaşıldı. Güncel bitki listeleri bu türü Micranthemum cinsine taşır ve Micranthemum glomeratum adıyla kabul eder. Satıcıların çoğu yine de eski adı kullanır.

Nasıl Tanınır
Micranın ince, dallanan gövdeleri ve açık yeşil, küçük yaprakları vardır. Yapraklar gövdenin her boğumunda çoğunlukla üçlü ya da dörtlü halka oluşturur; bazı boğumlarda yalnızca iki yaprak karşılıklı durur. Su altında yaprak mızrak biçimli ya da uzunca elips biçimlidir, 3–9 mm uzunluğa ve 2–4 mm genişliğe ulaşır. Yapraklar hafifçe kavislidir. Bu yüzden bitki, uzaktan bakıldığında minyatür bir elodeaya benzer.
Akvaryumda boyu 5 cm ile 20 cm arasında kalır. Bu boy tamamen ışığa ve budamaya bağlıdır. Güçlü ışık altında yan dallar yere doğru eğilir, tabana değdikleri yerde kök salar ve bitki yayılır. Zayıf ışıkta ise sürgünler tek tek yukarı uzar ve su yüzeyine ulaşınca orada yatay bir örtü yapar.
Satılan bitki çoğunlukla serada su üstünde yetiştirilmiştir. Su üstü formunun yaprakları çok daha küçüktür, gövdeleri sürünür ve sık bir minder oluşturur. Bitki ancak bu formda minik beyaz çiçekler açar. Akvaryuma girdikten sonra iki üç hafta içinde daha iri ve daha uzun su altı yaprakları çıkarır. Doku kültürü kabındaki bitki ise baştan su altı formuna yakındır.
Doğada Nerede Yetişir
Micranthemum glomeratum yalnızca Florida’da yetişir. Yarımadanın orta kesiminde yaygındır, en güney ilçelerde ise bulunmaz. Hendeklerde, bataklıklarda, göl, gölet ve nehir kıyılarında yaşar. Çoğu zaman bir metreye kadar derinlikte, sığ suyun altında kalır. Islak çukurlarda ve kıyının çamurunda da yayılır. Yetiştiği suların çoğu orta sertlikte ve hafif baziktir. Türkiye’deki şebeke suyuna kolay alışmasının bir nedeni budur.
Tür, uluslararası koruma listesinde değerlendirilmemiştir; Florida’da sık görülen bir bitkidir. Hawaii’de, Oahu adasında akvaryumdan kaçmış bir öbeği bulundu ve orada yapılan risk değerlendirmesi bitkiyi yüksek riskli saydı. Budama artıklarını dereye, göle ya da lavaboya dökmeyin; çöpe atın.
Akvaryumdaki Yeri ve Dikimi
Micranın en iyi yeri orta alandır. Orada sık budanarak yuvarlak bir çalıya dönüştürülür ve taşların, köklerin arasındaki boşlukları doldurur. 30 litrenin altındaki akvaryumlarda arka alanda da kullanılır. Ön alanda halı olarak kullanmak ise güçlü ışık ister. Bitkiyi şu sırayla dikin:
- Saksılı bitkiyi saksısından çıkarın, taş yününü köklerin arasından parça parça ayıklayın. Doku kültürü kabındaki bitkinin jelini ılık suyun altında tamamen yıkayın; jel tabanda kalırsa çürür.
- Bitkiyi 4–6 saplık küçük demetlere ayırın. Demeti bir arada tutan kurşun şeridi ya da lastiği çıkarın. Saksıda kahverengileşmiş ve yapraksız kalmış alt gövdeleri kesip atın.
- Demetin alt ucunu cımbızla tutun ve tabana eğik bir açıyla 3–4 cm derinliğe itin. Cımbızı açıp yavaşça geri çekin. İnce kumda bu iş kolaydır; iri çakılda kökler tutunamaz.
- Demetler arasında 2–3 cm boşluk bırakın. Bitki kısa sürede yandan dallanır ve aradaki boşluğu doldurur.
En sık yapılan hata, bütün saksıyı tek parça hâlinde dikmektir. Ortadaki gövdeler ışık alamaz, sararır ve çürür. Bir başka hata da sapları tabana çok sığ yerleştirmektir. Sığ dikilen micra ilk budamada ya da ilk su değişiminde kalkar ve yüzeye çıkar.
Işık, Karbondioksit ve Gübre
Micra en az orta güçte bir ışık ister. Akvaryumla birlikte gelen zayıf bir lambanın altında yaşar ama dikine uzar, boğum araları açılır, yaprakları seyrekleşir. Orta güçte bir LED, günde 7–8 saat yandığında bitkiyi sık ve açık yeşil tutar. Güçlü ışıkta yan dallar tabana yatar ve bitki alçak, sık bir öbek yapar.
Karbondioksit şart değildir ama farkı açıkça görülür. Karbondioksit verilmeyen, ışığı iyi bir akvaryumda micra sağlıklı büyür. Karbondioksit verildiğinde aynı bitki hem daha hızlı hem daha gür büyür. Karbondioksit azsa ve su sertse yaprakların üzerinde grimsi beyaz bir kireç tabakası birikir. Bu tabaka, bitkinin karbonu sudaki bikarbonattan çekmeye çalıştığını gösterir.
Besinini hem sudan hem de kökünden alır. Hızlı büyüdüğü için düzenli sıvı gübreyi sever. Demir ve iz elementler içeren bir sıvı gübre, haftada bir verildiğinde yeni sürgünleri açık yeşil tutar. Besinli taban da bitkiye yarar. Kum tabanlı bir akvaryumda demetlerin yanına arada bir kök tableti gömmek de iş görür. Fosfatı biraz bol olan suda gövdeleri kalınlaşır ve bitki daha güçlü büyür.
Su Değerleri
Su değerlerinde seçici değildir. Yumuşak sudan oldukça sert suya kadar geniş bir aralıkta yaşar; Türkiye’deki şebeke sularının çoğu ona uyar. En iyi 22–26 °C’de büyür. Kısa süreli serinliğe dayanır, ama ısıtıcısız bir akvaryumda kışın büyümesi durur ve alt yaprakları dökülür. Bitki, eritromisin ve akriflavin (tripaflavin) içeren balık ilaçlarına çok duyarlıdır. Bu ilaçları micralı akvaryumda kullanmayın.
Budama ve Bakım
Micra hızlı büyür ve sık budama ister. Karbondioksitli akvaryumda iki haftada bir, karbondioksitsiz akvaryumda üç dört haftada bir budamak gerekir. Budamayı keskin ve kavisli bir makasla yapın. İlk budamada öbeği istediğiniz yüksekliğin birkaç santim altından düz bir çizgiyle kesin. Kesilen her uç iki ya da daha fazla yan dal verir ve öbek giderek sıklaşır. Sonraki budamalarda öbeğin dış yüzeyini aynı biçimde düzeltin; böylece yuvarlak ya da tepe biçimli bir çalı oluşur.
Sık bir çalının içine zamanla ışık girmez. İçerideki ve alttaki gövdeler sararır, yapraklarını döker ve çürümeye başlar. Bu noktada çalıyı her budamada inceltmek yetmez. İki üç ayda bir öbeği tamamen sökün, en sağlıklı uçlardan yeni demetler yapın ve yeniden dikin.
Budama sırasında kopan parçalar suyun yüzeyine çıkar. Bunları bir ağla toplayın, çünkü filtrenin girişini tıkarlar. Kesilen sağlıklı uçlar yeni bitki olarak yeniden dikilir.
Çoğaltma
Micra sap çeliğiyle kolayca çoğaltılır. Her budama, aynı zamanda yeni dikim malzemesi demektir.
- Budama sırasında 5–8 cm uzunluğunda, sağlıklı ve açık yeşil uçları ayırın.
- Bu uçların alt bir santimindeki yaprakları parmağınızla sıyırın.
- Uçları dörder beşer saplık demetler hâlinde, cımbızla tabana 3–4 cm derinliğe dikin.
Çelikler birkaç gün içinde kök salar. Güçlü ışıkta tabana yatan gövdeler de boğumlarından kök salar ve bitki kendiliğinden yayılır. Akvaryumda tohumla üretim yapılmaz. Ticari üretim seralarda ve doku kültürü laboratuvarlarında, sürgün uçlarından yapılır.
Sık Görülen Sorunlar
Bitki budamadan sonra kalkıp yüzüyor
Budama sırasında makas ve el, öbeği hafifçe çeker. Henüz yeterince kök salmamış ya da sığ dikilmiş demetler bu sırada tabandan kalkar ve yüzeye çıkar. Sık bir çalının alt gövdeleri çürümüşse öbek de bütünüyle kopabilir. Kalkan demetleri hemen yeniden ve daha derine dikin. Budarken öbeği bir elinizle tabana doğru bastırın. Gövdeleri çürümüş eski öbeği ise sökün ve sağlıklı uçlardan yeniden dikin.
Alt yapraklar sararıyor ve dökülüyor
Öbeğin alt kısmı sararıyor ya da kahverengileşiyor ama uçlar yeşil kalıyorsa sorun ışıktır. Bunun nedeni ya öbeğin çok sık olmasıdır ya da önündeki uzun bitkilerin onu gölgelemesidir. Öbeği inceltin ya da yeniden dikin. Yeni çıkan yapraklar soluk ya da sarıysa suda demir ya da azot eksik olabilir. Demir içeren sıvı gübreyi düzenli verin. Yeni gelen bitkinin ilk haftalarda su üstü yapraklarını dökmesi olağandır.
Bitki dikine uzayıp seyreliyor
Boğum aralarının açılması, yaprakların seyrekleşmesi ve sürgünlerin yüzeye doğru koşması ışığın yetmediğini gösterir. Aydınlatmayı güçlendirin ya da bitkiyi lambanın tam altına alın. Uzamış sapları kısaltıp sağlıklı uçları yeniden dikin.
Yaprakların üzerinde beyaz kabuk var
Grimsi beyaz ve elle kazınabilen bu kabuk kireçtir. Karbondioksiti az ve sert suyu olan akvaryumlarda ortaya çıkar. Karbondioksit verilmesi ya da su değişimlerinde bir miktar yumuşak su kullanılması sorunu azaltır. Kireç tutmuş uçları budayın.
Yaprakları ince yosun sarıyor
Hızlı büyüyen micra, besin ve ışık dengeliyse yosuna kolay yenilmez. Karbondioksitsiz akvaryumda ışık süresi uzunsa ve gübre azsa ince ipliksi yosun dalların arasına takılır. Işık süresini günde 7–8 saatle sınırlayın. Yosunlu uçları budayın. Karidesler de öbeği temiz tutmaya yardım eder.
Hangi Akvaryuma Uyar
Micra, küçük ve orta boy topluluk akvaryumlarının ve karides akvaryumlarının bitkisidir. Cüce karidesler onun sık dalları arasında saklanır ve yaprak yüzeyindeki biyofilmi otlar. Yavru karidesler için de iyi bir sığınaktır. Küçük yaprakları 30 litrenin altındaki akvaryumlarda ölçeği bozmaz. Bu yüzden nano akvaryumda arka alanı da doldurabilir.
Japon balığı akvaryumu için uygun değildir. Japon balıkları yumuşak sürgünleri koparır ve tabanı eşeleyerek demetleri söker. Kazıcı cikletler de onu kısa sürede yerinden çıkarır. Beta balığı ile birlikte yaşar, ama beta akvaryumlarının zayıf lambası altında bitki seyrekleşir.
| Balık / canlı | Durum | Not |
|---|---|---|
| Cüce karidesler | Uyumlu | Dalların arasında saklanır, biyofilm otlarlar. Yeni bitkiyi ilaç kalıntısına karşı birkaç gün ayrı suda bekletin. |
| Tetra, rasbora, lepistes gibi küçük topluluk balıkları | Uyumlu | Bitkiye dokunmazlar. |
| Otocinclus ve küçük salyangozlar | Uyumlu | Yapraktaki yosunu temizlerler. |
| Beta balığı | Dikkat | Balığa zararı yoktur; ancak zayıf ışıkta bitki seyrekleşir. |
| Japon balığı | Uyumsuz | Yumuşak sürgünleri koparır, tabanı eşeleyip demetleri söker. |
| Kazıcı ve iri cikletler | Uyumsuz | Tabanı kazar, bitkiyi kısa sürede söker. |
| Gümüş dolar gibi otçul balıklar | Uyumsuz | Yumuşak yaprakları yerler. |
| Kerevitler | Uyumsuz | İnce gövdeleri keser ve söker. |
Satın Alma ve Akvaryuma Ekleme
Akvaryumcularda üç biçimde satılır. Saksılı bitki taş yününe köklenmiştir ve çoğunlukla su üstünde yetiştirilmiştir. Demet hâlinde satılan bitkinin sapları alttan bir kurşun şeritle bir arada tutulur. Doku kültürü kabındaki bitki ise küçük ama temizdir ve birkaç demete bölünebilir.
Sağlıklı bitkinin yaprakları açık yeşil ve dolgundur, gövde uçları diktir. Alt kısmı kahverengileşmiş, yumuşamış ya da kötü kokan saksıyı almayın. Saksılı ve demet bitkiler salyangoz yumurtası ve yosun taşıyabilir. İthal bitkilerde karidesleri öldüren böcek ilacı kalıntısı da bulunabilir. Karides akvaryumuna girecek bitkiyi birkaç gün ayrı bir kapta, suyunu her gün değiştirerek bekletin. Doku kültürü kabındaki bitki bu risklerin hiçbirini taşımaz.
Bazı satıcılar adı birbirine benzeyen birkaç bitkiyi aynı adla satar. Aldığınız bitkinin yapraklarının küçük, uzunca ve boğumlarda çoklu olmasına bakın. Yaprakları yuvarlaksa bitki büyük olasılıkla Micranthemum umbrosum ya da Monte Carlo’dur.
Bitki ilk iki üç haftada su üstü yapraklarının bir kısmını döker. Bu dönemde yeni su altı sürgünleri çıkar. İlk budamayı yeni sürgünler birkaç santim uzadıktan sonra yapın.
Benzer Bitkiler ve Karıştırılma Riski
Micra en çok aynı aileden iki halı bitkisiyle karşılaştırılır. HC Cuba, yalnızca birkaç milimetrelik yuvarlak yapraklarıyla tabana yapışık bir halı oluşturur. Ancak güçlü ışık ve karbondioksit olmadan uzun süre yaşamaz. Monte Carlo daha iri, yuvarlak yapraklıdır ve karbondioksitsiz akvaryumda yavaş ama gerçek bir halı kurar. Micra bu ikisinden daha kolay yaşar ama bir halı bitkisi değildir. Karbondioksitsiz akvaryumda güçlü ışık altında yere yatar ve gevşek, kabarık bir örtü yapar. Bu örtü yükselmeye eğilimlidir ve sık budama ister. Alçak, sıkı bir halı isteyen biri Monte Carlo’yu seçmelidir.
Hobide “Amano pearl grass” adıyla dolaşan bitki de bir Hemianthus türüdür ve kimi satıcılarda micra adıyla satılır. Bu bitkinin her boğumunda yalnızca iki yaprak bulunur ve yaprakları micranınkinden biraz daha iridir. Bakımı micraya çok yakındır. Micranthemum umbrosum ise yuvarlak ve daha iri yapraklı bir sap bitkisidir ve dik büyür.
Uzaktan bakıldığında micra, yaprakları gövde boyunca halka oluşturduğu için küçük bir elodeaya benzer. Elodeanın yaprakları ise birkaç santim uzunluğundadır ve bitki çok daha iri boylanır.
Sıkça Sorulan Sorular
Micra bitkisi CO2 ister mi?
Micra karbondioksit sistemi olmadan da yaşar ve büyür; ancak bunun için orta güçte bir ışık ve düzenli gübre gerekir. Karbondioksit verildiğinde daha hızlı ve daha gür büyür.
Hemianthus micranthemoides halı yapar mı?
Güçlü ışık altında sürgünleri yere yatar ve gevşek bir halı oluşturur. Bu halı Cuba ya da Monte Carlo kadar alçak ve sıkı olmaz, zamanla yükselir ve sık budama ister. Zayıf ışıkta bitki halı yapmaz, dikine uzar.
Micra bitkisi nasıl dikilir?
Bitki 4–6 saplık küçük demetlere ayrılır; taş yünü, kurşun şerit ve doku kültürü jeli temizlenir. Her demet cımbızla tabana 3–4 cm derinliğe dikilir ve demetler arasında 2–3 cm boşluk bırakılır.
Micra budandıktan sonra neden yüzeye çıkıyor?
Sığ dikilmiş ya da henüz kök salmamış demetler budama sırasında çekilir ve kalkar. Sık bir öbeğin alt gövdeleri çürümüşse öbek bütünüyle kopabilir. Kalkan demetleri daha derine dikin ve budarken öbeği elinizle tabana bastırın.
Micra bitkisinin altı neden sararıyor?
Sık bir öbeğin içine ve altına ışık ulaşmaz; alttaki yapraklar bu yüzden sararıp dökülür. Öbeği inceltin ya da iki üç ayda bir sökün ve sağlıklı uçlardan yeniden dikin.
Micra ile Monte Carlo arasındaki fark nedir?
Micra küçük ve uzunca yapraklı, dik büyüyen bir sap bitkisidir ve orta alanda çalı biçiminde kullanılır. Monte Carlo ise yuvarlak yapraklıdır ve tabana yayılarak gerçek bir halı oluşturur.
Kaynakça
- Pennell, F. W. (1920). Proceedings of the Academy of Natural Sciences of Philadelphia, 71: 248. (Hemianthus glomeratus kombinasyonu.)
- Shinners, L. H. (1964). Sida, 1(4): 252. (Micranthemum glomeratum kombinasyonu.)
- Les, D. H. (2017). Aquatic Dicotyledons of North America: Ecology, Life History, and Systematics. CRC Press, Boca Raton.
- Ing, N. S., Chew, H. H., Nor Hasima, M., Rokiah, Z. & Tajul Afif, A. (2019). In vitro micropropagation of aquarium plants pearl grass Hemianthus micranthemoides (Nuttall) and micro sword grass Lilaeopsis brasiliensis (Glaziou) Affolter (Apiaceae). Journal of Agrobiotechnology, 10(1), 88–93.
- Chimera, C. (2023). Micranthemum glomeratum (Chapm.) Shinners. Hawaii-Pacific Weed Risk Assessment (HPWRA), değerlendirme raporu. plantpono.org.
- POWO (2026). Micranthemum glomeratum (Chapm.) Shinners; Micranthemum micranthemoides (Nutt.) Wettst. Plants of the World Online, Royal Botanic Gardens, Kew. powo.science.kew.org.
- GBIF Secretariat (2026). Micranthemum glomeratum (Chapm.) Shinners. GBIF Backbone Taxonomy. www.gbif.org.
- Tropica Aquarium Plants (2026). Micranthemum glomeratum (048A TC), bitki veri sayfası. tropica.com.
- Flowgrow (2026). Hemianthus glomeratus; Hemianthus micranthemoides. Aquatic Plant Database. www.flowgrow.de.
- Aquasabi (2026). Hemianthus glomeratus, bitki veri sayfası. www.aquasabi.de.
💬 Yorum Yaz