🐠 Türkiye'nin en kapsamlı akvaryum ansiklopedisi
Ana Sayfa › Ansiklopedi › Akvaryum Bitki Türleri › Epifit Bitkiler › Anubias › Anubias Nana Petite
Anubias

Anubias Nana Petite

📅 18 Kas 2026
Anubias Nana Petite (Anubias barteri var. nana 'Petite')
Fotoğraf: Abhik.Mazumdar.73 · CC BY 4.0 · Wikimedia Commons
Bilimsel ad Anubias barteri var. nana 'Petite' (Engl.) Crusio Diğer bilimsel adlar: Anubias barteri var. nana 'Bonsai', Anubias nana 'Petite'
Familya Araceae Cins Anubias Grup Epifit IUCN LC · Asgari endişe (ana tür)
Türkiye'de Anubias Nana Petite · Anubias Petite İngilizce Anubias Nana Petite · Anubias Bonsai

Bir bakışta

ZorlukKolay
IşıkAz ışık yeter
KarbondioksitGerekmez
Büyüme hızıYavaş
Boy3–6 cm · genişlik 5–20 cm
Akvaryumdaki yeriTaş-kök üstü, ön, orta
Dikim şekliTaşa-köke bağlanır
BeslenmeSudan beslenir · taban önemsiz
Sıcaklık15–30 °C · ısıtıcısız olur
pH5–8
Karbonat sertliği0–21 °dKH
ÇoğaltmaRizom bölme
Balıklara dayanımBalıklar yemez
Su üstündeYetişir · paludaryuma uygun
AkvaryumculardaYaygın · çıplak kök, taşa-köke bağlı

Hangi ihtiyaca uyar

Köken ve doğal yaşam alanı

Doğal olarak yetiştiği ülke Gözlem kaydı (GBIF)
Köken
Afrika
Doğal olarak yetiştiği ülkeler
Kamerun

Bu form bir kültivardır ve doğada bilinen bir yaşam alanı yoktur; çoğunlukla Singapur'daki bir üretim çiftliğinde nana stoğunda çıkan bir mutasyon sayılır. Harita, ata bitki nananın (Kamerun'un güneybatısı) ve Anubias barteri türünün yayılışını gösterir.

Doğada yetiştiği yer

Ata bitki nana, yağmur ormanının gölgesinde hızlı akan sığ derelerde kayalara ve ağaç köklerine tutunarak yetişir.

Haritadaki noktalar ana türün (Anubias barteri) GBIF'teki 515 koordinatlı kaydının ülkelere dengeli dağıtılmış bir özetidir. Havuzlardan ve akvaryumlardan doğaya karışmış popülasyonların kayıtları da görünebilir.

Bakım notları ve ilgili bitkiler

Kart verisi: Kew Plants of the World Online · GBIF · akvaryumpedia editörleri. Harita: © OpenFreeMap, © OpenMapTiles, © OpenStreetMap katkıcıları; sınırlar Natural Earth.

Anubias Nana Petite, anubias nananın parmak boyunda kalan küçük formudur ve bakımı ana bitki kadar kolaydır. Karbondioksit (CO2) sistemi istemez, standart akvaryum lambasının ışığı ona yeter ve gübresiz bir akvaryumda da yaşar. Yeri kum değil, küçük bir taşın ya da ince bir kökün üstüdür. Bitki iplikle ya da yapıştırıcıyla bağlanır ve rizomu hiçbir zaman kuma gömülmez. Boyu çoğu zaman 3–6 cm’de kaldığı için nano akvaryumlara, karides akvaryumlarına ve büyük bir düzenin taş aralarındaki ayrıntı işlerine yakışır.

Bu bitkinin bakımında nanadan farklı bir kural yoktur. Işık, su, bağlama ve çoğaltma konusunda Anubias Nana sayfasında yazılanlar ona da aynen uyar. Bu sayfa yalnızca iki bitkiyi ayıran konuları anlatır: boyunu, nanadan da yavaş büyümesini, küçük rizomun bağlanmasındaki inceliği, yosun sorununu ve satıldığı adların karmaşasını.

Türkiye’de akvaryumcularda “Anubias Nana Petite” ya da kısaca “Anubias Petite” adıyla satılır. Yurt dışında aynı bitki çoğu zaman ‘Bonsai’ adıyla da geçer. Güncel bitki listeleri ne nanayı ne de bu formu ayrı bir tür sayar; ikisi de Anubias barteri türünün içinde değerlendirilir ve ‘Petite’ bir üretim formu, yani kültivar olarak kabul edilir.

Nasıl Tanınır

Anubias Nana Petite, nananın küçültülmüş bir kopyasına benzer. Yaprakları koyu yeşil, kalın ve parlaktır. Yaprak ayası yumurta biçimlidir, yetişkin bitkide 2,5–3 cm uzunluğa ve 1,5 cm kadar genişliğe ulaşır. Yaprak sapı ayanın boyuna yakındır. Yapraklar çoğu zaman hafifçe aşağı doğru kıvrılır ve bitkiye yuvarlak hatlı, toplu bir görünüm verir.

Nanadan ayrılan ikinci özellik, rizomun büyüme biçimidir. Rizom nanada yatay ilerler; ‘Petite’te ise daha çok yukarı doğru büyür ve sık dallanır. Bitki böylece birkaç yıl içinde avuç içi büyüklüğünde sık bir yastık oluşturur. Tek bitki 3–6 cm boyda kalır, ama yaşlı bir öbek 15–20 cm genişliğe yayılabilir.

Akvaryumcuya gelen bitki iki farklı görünümde olabilir. Serada su üstünde yetiştirilmiş bitkinin yaprakları biraz daha büyük ve açık yeşil olur. Doku kültürü kabından çıkan bitki ise tırnak büyüklüğünde yapraklı, çok sayıda küçük sürgünden oluşan bir öbektir. İkisi de akvaryumda zamanla aynı boya ulaşır.

Varyeteler ve Ticari Formlar

Küçük anubias formlarının adları satıcıdan satıcıya değişir ve bu yüzden karışıklık çoktur.

  • ‘Petite’ ve ‘Bonsai’ aynı bitkinin iki ticari adıdır. Bazı yetiştiriciler ‘Bonsai’ adıyla satılan stoğun aynı koşulda biraz daha küçük yapraklı kaldığını söyler, ama aradaki fark satın alırken ayırt edilecek kadar belirgin değildir. “Anubias nana mini” ve “mini mini” adlarıyla satılan bitkiler de çoğunlukla bu formdur.
  • ‘Pangolino’, Alman bir üretim serasında ‘Bonsai’ stoğunun içinde bulunmuş ve laboratuvarda seçilerek sabitlenmiş daha küçük bir formdur. Yaprakları 1–2 cm boyunda, dar ve sivri uçludur. Boyu 3 cm’yi geçmez ve ‘Petite’ten de yavaş büyür. Adını, üst üste dizilen yapraklarının pangolin pullarını andırmasından alır.
  • ‘Mini Coin’ ayrı bir seçimdir. Danimarka’daki bir üretim serasında bulunmuştur. Yaprakları neredeyse yuvarlak ve küçük bir tırnaktan daha küçüktür, bitki de sık bir yastık hâlinde büyür.

Doğada Nerede Yetişir

Anubias Nana Petite’in doğada bilinen bir yaşam alanı yoktur. Kökeni de tartışmalıdır. En yaygın anlatıya göre bu form, Singapur’daki büyük bir akvaryum bitkisi üretim çiftliğinde nana stoğunun içinde ortaya çıkan bir mutasyondur. 1990’ların sonunda Avrupa’da bitkinin Kamerun’dan geldiği de söylenmiştir, ama bu iddiayı destekleyen bir doğa kaydı yoktur. Mutasyonun ne zaman ortaya çıktığı da bilinmez. Karttaki harita ve listeler ata bitkinin, yani Kamerun’un güneybatısındaki derelerde kayalara tutunarak yetişen nananın ve Anubias barteri türünün yayılışını gösterir.

Ana tür uluslararası koruma listesinde “Asgari Endişe” sınıfındadır. Akvaryumculardaki bütün ‘Petite’ bitkileri üretimden gelir; doğadan toplanmaz.

Akvaryumdaki Yeri ve Dikimi

Nano akvaryumda orta alana, büyük akvaryumda ön alana ve taşların arasındaki boşluklara yerleştirilir. Asıl kullanım yeri ayrıntı işleridir. Ceviz büyüklüğündeki bir taşın üstü, iki taşın arasındaki bir yarık ya da ince bir dalın çatalı bu bitki için idealdir. Nananın orantısız duracağı küçük yüzeylere ‘Petite’ rahatça sığar.

Bağlama yöntemi nanayla aynıdır, ama rizom küçük ve kırılgan olduğu için işin inceliği değişir:

  1. Saksıdan ya da doku kültürü kabından çıkan bitkinin köklerini taş yününden ya da jelden tamamen temizleyin. Doku kültürü jeli akvaryumda kalırsa çürür ve suyu bulandırır.
  2. Öbeği hemen küçük parçalara ayırmayın. Doku kültüründen çıkan minik sürgünler tek başına zayıf kalır; üç dört sürgünlük gruplar hâlinde bağlanırsa daha iyi tutunur.
  3. İnce misinayı ya da pamuk ipliğini rizoma değil köklerin üstüne dolayın. İnce rizom sıkı bağlanırsa ezilir ve o noktadan çürür.
  4. Yapıştırıcı kullanacaksanız jel kıvamlı akvaryum yapıştırıcısından yalnızca toplu iğne başı kadar bir damla sürün. Damla büyük olursa minik rizomun altını tamamen kaplar ve bitki yüzeye kendi kökleriyle tutunamaz.

Uzun uçlu bir cımbız bu işte büyük kolaylık sağlar. Suyu boşaltmadan, bitkiyi cımbızla taşın yarığına sıkıştırmak da çoğu zaman yeterlidir.

Işık, Karbondioksit ve Gübre

Işık, karbondioksit ve gübre konusunda nananın ihtiyaçları aynen geçerlidir. Az ışık yeter, karbondioksit sistemi gerekmez ve balıklı bir akvaryumda çoğu zaman gübre istemez. Karbondioksit verilen akvaryumda yeni yapraklar biraz daha sık çıkar, ama bu bitki için ayrı bir sistem kurmaya değmez. Güçlü ışık büyümeyi hızlandırmaz, yalnızca yosunu çoğaltır.

Su Değerleri

Su değerlerinde seçici değildir. Yumuşak sudan sert suya kadar geniş bir aralıkta yaşar ve en iyi 22–26 °C’de büyür. Isıtıcısız akvaryumda da yaşar ama serin suda büyümesi tamamen durur.

Budama ve Bakım

Budama ihtiyacı yok denecek kadar azdır. Sararan ya da yosunla kaplanan yaprağı sapının dibinden, ince uçlu bir makasla kesin. Yaprak sayısı az olan genç bitkiden bir seferde iki yapraktan fazlasını almayın. Bitkinin eksilen yaprağı yerine koyması birkaç ay sürer. Taştan sarkan uzun kökleri de kısaltabilirsiniz.

Çoğaltma

Çoğaltma, nanada olduğu gibi rizom bölmeyle yapılır. Bitki çok yavaş büyüdüğü için bölmeyi erken yapmayın. Öbeğin birkaç dala ayrılmasını ve her dalın en az üç dört yaprak taşımasını bekleyin. Dalları keskin bir bıçakla ya da makasla rizomun birleştiği yerden ayırın ve her parçayı ayrı bir taşa bağlayın. Tek yapraklı küçük parçalar da yaşar, ama yeniden öbek olmaları çok uzun sürer.

Ticari üretim neredeyse tamamen doku kültürü laboratuvarlarında yapılır. Sürgün ucundan alınan doku, steril bir besin jelinde çok sayıda minik bitkiye dönüştürülür. Bu yöntem, serada yıllar sürecek çoğaltmayı birkaç aya indirir.

Bitkinin tek tek fiyatının nanadan yüksek olmasının nedeni de bu yavaşlıktır. Satılabilir boya gelen bir ‘Petite’ öbeği, aynı yaprak sayısına ulaşan bir nanadan çok daha uzun süre serada kalır. Bu yüzden çoğu satıcı bitkiyi saksı büyüklüğüne göre değil, yaprak sayısına göre satar.

Sık Görülen Sorunlar

Yapraklar yosun tutuyor

Bu, ‘Petite’in en sık sorunudur. Yaprakların üzerinde koyu yeşil sert noktalar ya da kenarda siyah tüyler belirir. Yaprak yavaş büyür ve yıllarca yaşadığı için üzerine yerleşen yosun da kalıcı olur. Küçük bir yaprakta tek bir yosun lekesi yaprağın büyük bölümünü kapladığından sorun nanadakinden daha göze batar. Bitkiyi lambanın tam altından alın, bir kökün ya da taşın gölgesine yerleştirin. Aydınlatma süresini günde 6–8 saatle sınırlayın. Tamamen kaplanmış yaprağı dipten kesin; karidesler ve küçük salyangozlar hafif kaplanmış yaprakları temiz tutar.

Rizom çürüyor

İnce rizom, nananınkinden daha çabuk çürür. En sık nedenleri rizomun kuma gömülmesi, ipin rizomu ezmesi ve yapıştırıcının rizomun altını tamamen kaplamasıdır. Yumuşamış ve kahverengileşmiş kısmı sağlam dokuya kadar kesin, sağlam parçayı yeniden bağlayın.

Bitki aylardır büyümüyor

Bu bitki nanadan da yavaş büyür ve ayda tek bir yeni yaprak bile iyi bir hızdır. Doku kültüründen yeni çıkmış bitki ilk haftalarda yalnızca kök salar ve yaprak vermez. Aylarca hiç yaprak çıkmıyorsa suyun serin olup olmadığına ve rizomun gömülüp gömülmediğine bakın.

Satın alınan bitki büyüyünce nana çıkıyor

Doku kültüründen çıkan genç nana da küçük yapraklıdır ve ‘Petite’ diye satılabilir. Yeni yapraklar her seferinde bir öncekinden belirgin biçimde büyük çıkıyor ve 4 cm’yi geçiyorsa bitki büyük ihtimalle nanadır.

Hangi Akvaryuma Uyar

Anubias Nana Petite en çok nano akvaryuma ve karides akvaryumuna yakışır. Karidesler küçük yaprakların yüzeyindeki biyofilmi otlar, sık öbeğin arasında da yavrular saklanır. Bitki karides akvaryumunun gübresiz ve karbondioksitsiz düzeninde sorunsuz yaşar. Beta, küçük bir akvaryumda taşa bağlı bir ‘Petite’ öbeğinin çevresinde rahat eder.

Yaprakları japon balıkları ve cikletler de yemez, ama bu akvaryumlar için başka bir sorun vardır. Japon balığı ve ciklet akvaryumları büyüktür ve balıklar tabanı sürekli eşeler. Küçük bitki bu düzende kaybolur, kolayca da sökülür. Bu akvaryumlar için nana ya da daha iri anubiaslar daha doğru bir seçimdir.

Balık / canlı Durum Not
Cüce karidesler Uyumlu Yaprakta biyofilm otlarlar, öbekte saklanırlar. Yeni bitkiyi ilaç kalıntısına karşı birkaç gün ayrı suda bekletin.
Beta balığı Uyumlu Bitki küçük akvaryumun ölçeğine uyar.
Galaxy rasbora gibi küçük nano balıkları Uyumlu Bitkiye dokunmazlar.
Ancistrus ve öteki vantuzlu balıklar Dikkat Aç kaldıklarında küçük yaprağı kazıyıp delerler. Ek yem verin.
Japon balığı Dikkat Yaprağı yemez, ama küçük bitkiyi söker ve büyük akvaryumda bitki görünmez.
Kazıcı cikletler Dikkat Yaprağı yemezler, ama bitkiyi yerinden sökerler.
İri kerevitler Uyumsuz Küçük bitkiyi kıskaçlarıyla keser ve söker.

Satın Alma ve Akvaryuma Ekleme

Türkiye’de çoğunlukla yaprak sayısıyla satılan saksısız rizom olarak ya da lav taşına veya köke bağlanmış olarak bulunur. Yurt dışında doku kültürü kabıyla da satılır. Doku kültürü kabındaki bitki salyangoz, yosun ve ilaç kalıntısı taşımaz; karides akvaryumu için en güvenli seçenek odur. Kabı açtıktan sonra jeli ılık suyla tamamen yıkayın.

Sağlıklı bitkinin rizomu sert ve yeşildir, yaprakları koyu yeşil ve lekesizdir. Yaprakların üzerinde yosun noktası olan bitkiyi almayın, çünkü bu yosun yaprakta kalıcıdır. Az yapraklı bir bitki yerine aynı yaprak sayısına sahip sık bir öbeği tercih edin.

Benzer Bitkiler ve Karıştırılma Riski

En sık karıştırıldığı bitki genç nanadır. Ayrım yetişkin yaprağın boyundan yapılır: ‘Petite’in yaprak ayası 3 cm’yi geçmez, nananınki ise 5–6 cm’ye ulaşır. ‘Pangolino’ daha dar ve sivri yapraklıdır, ‘Mini Coin’ ise neredeyse yuvarlak yapraklıdır. Borneo kökenli Bucephalandra türleri de taşa bağlanan küçük rizomlu bitkilerdir; yaprakları daha dar, çoğu zaman dalgalı kenarlı ve renk tonları daha çeşitlidir.

Sıkça Sorulan Sorular

Anubias nana petite ne kadar büyür?

Anubias nana petite 3–6 cm boyda kalır ve yaprak ayası 3 cm’yi geçmez. Rizomu dallandıkça yıllar içinde yanlara doğru genişleyen sık bir öbek oluşturur.

Anubias petite CO2 ister mi?

Anubias petite karbondioksit sistemi istemez. Standart akvaryum lambası altında, gübresiz bir akvaryumda da sağlıklı büyür. Karbondioksit verilirse yaprakları yalnızca biraz daha sık çıkar.

Anubias petite ile bonsai aynı bitki mi?

‘Petite’ ve ‘Bonsai’ aynı küçük anubias formunun iki ticari adıdır. ‘Pangolino’ ise bonsai stoğundan seçilmiş, daha küçük ve dar yapraklı ayrı bir formdur.

Anubias petite taşa nasıl yapıştırılır?

Jel kıvamlı akvaryum yapıştırıcısından toplu iğne başı kadar bir damla köklere sürülür ve bitki birkaç saniye taşa bastırılır. Yapıştırıcı rizomun altını tamamen kaplamamalıdır. Kökler birkaç hafta içinde taşa kendiliğinden tutunur.

Anubias petite neden yosun tutar?

Anubias petite yaprağı çok yavaş büyür ve yıllarca yaşar, bu yüzden güçlü ışık altında üzerine yosun yerleşir. Bitkiyi gölgeli bir yere taşıyın ve aydınlatmayı günde 6–8 saatle sınırlayın.

Anubias petite karides akvaryumuna uygun mu?

Anubias petite karides akvaryumu için en uygun bitkilerden biridir. Gübre ve karbondioksit istemez, karidesler de yaprak yüzeyindeki biyofilmi otlar. Doku kültürü kabındaki bitki ilaç kalıntısı taşımadığı için en güvenli seçenektir.

Kaynakça

  1. Crusio, W. (1979). A revision of Anubias Schott (Araceae) (Primitiae Africanae XII). Mededelingen Landbouwhogeschool Wageningen, 79(14), 1–48.
  2. Kanchanapoom, K., Chunui, P. & Kanchanapoom, K. (2012). Micropropagation of Anubias barteri var. nana from shoot tip culture and the analysis of ploidy stability. Notulae Botanicae Horti Agrobotanici Cluj-Napoca, 40(2), 148–151.
  3. Li, L., Liu, C., Hou, K. & Liu, W. (2022). Comparative analyses of plastomes of four Anubias (Araceae) taxa, tropical aquatic plants endemic to Africa. Genes, 13(11), 2043.
  4. Ghogue, J.-P. (2020). Anubias barteri. The IUCN Red List of Threatened Species 2020: e.T185219A140382044.
  5. POWO (2026). Anubias barteri var. nana (Engl.) Crusio. Plants of the World Online, Royal Botanic Gardens, Kew. powo.science.kew.org.
  6. GBIF Secretariat (2026). Anubias barteri Schott. GBIF Backbone Taxonomy. www.gbif.org.
  7. Tropica Aquarium Plants (2026). Anubias barteri ‘Petite’ (101H) ve ‘Mini Coin’, bitki veri sayfaları. tropica.com.
  8. Flowgrow (2026). Anubias barteri var. nana ‘Petite’ / ‘Bonsai’. Aquatic Plant Database. www.flowgrow.de.
  9. Dennerle Plants (2026). Anubias nana ‘Pangolino’, bitki veri sayfası. dennerleplants.com.

💬 Yorum Yaz

🐟 akvaryumpedia